Η γέννηση του Χριστού

Βρίσκεστε εδώ : Activate Breadcrumb NavXT Plugin

Τίτλος έργου : Η Γέννηση του Χριστού
Χρονολόγηση : 18ος αι. (≈ 1700 – 1750 μ. Χ.)
Κάτοχος πρωτοτύπου : Εκκλησιαστικό μουσείο Αλεξ/λης
Κάτοχος δικαιωμάτων : ΔΟΥΚΑΣ Α.Ε.
Διάρκεια δικαιωμάτων : 50 έτη (8/10/2008 – 7/10/2058)
Έκδοση αντιγράφων σε σειρά : 200
Διαστάσεις πρωτοτύπου : ≈ 28,10 εκ. x 39,60 εκ.
Διαστάσεις αντιγράφου : ≈ 27,26 εκ. x 38,41 εκ.
Διαστάσεις με τα περιθώρια : ≈ 37,26 εκ. x 50,91 εκ.
Μέσο αποτύπωσης : Hahnemühle Photo Rag Satine 310 gsm
Μέθοδος αποτύπωσης : Fine art Giclée

Η Γέννηση του Χριστού

Η εικονογραφία της Γέννησης του Χριστού του Εκκλησιαστικού Μουσείου της Αλεξανδρούπολης ακολουθεί τον δυτικής έμπνευσης τύπο με την Παναγία και τον Ιωσήφ γονατιστούς στο στόμιο του σπηλαίου, με τα χέρια τους σταυρωμένα στο στήθος σε στάση ευλάβειας και προσκύνησης ενώπιον του νεογέννητου θείου βρέφους, το οποίο θερμαίνουν με την ανάσα τους ο βους και ο όνος. Το εν λόγω σχήμα, το οποίο περιγράφει και η Ερμηνεία της ζωγραφικής τέχνης, έργο του ιερομόναχου Διονυσίου από τα Φουρνά Ευρυτανίας, θα περάσει στη μνημειακή μεταβυζαντινή ζωγραφική μέσω των κρητικών φορητών εικόνων του 15ου αιώνα. Κατά τον 18ο και 19ο αιώνα, ο τύπος αυτός της Γέννησης θα επικρατήσει στον ευρύτερο Βαλκανικό χώρο, όπως προκύπτει άλλωστε και από το πλήθος των παραδειγμάτων που τον διασώζουν.

Κύριο χαρακτηριστικό της σύνθεσης είναι η λιτότητα και η αυστηρή συμμετρία με κεντρικό άξονα το βράχο του σπηλαίου που τονίζει με έμφαση το ξαπλωμένο σε ξύλινη φάτνη φασκιωμένο βρέφος. Τριπλή δέσμη ακτίνων φωτός εκπορεύεται από το ημικύκλιο του ουρανού με την κεντρική να απολήγει σε μικρό αστέρι στο σπηλαιώδες άνοιγμα επάνω από το βρέφος. Στην αριστερή πλευρά παριστάνεται η πορεία των έφιππων μάγων που έρχονται να προσκυνήσουν καθώς και μία ομάδα δοξολογούντων αγγέλων εικονιζόμενων σε μεγαλύτερη κλίμακα στο επάνω τμήμα της παράστασης. Στα δεξιά ιστορείται το επεισόδιο της αναγγελίας της Γέννησης στον ποιμένα από αρχάγγελο. Λίγο πιο κάτω από τον ευαγγελισθέντα ποιμένα, εικονίζεται το καθιερωμένο για τη σκηνή ρωπογραφικό επεισόδιο του αγραυλούντα βοσκού που παίζει φλογέρα μπροστά από το κοπάδι του.

Ως προς τα τεχνοτροπικά χαρακτηριστικά της εικόνας, ο καλλιτέχνης μένει προσηλωμένος στη Βυζαντινή παράδοση των παλαιολόγειων χρόνων με τη μαλακή και ομαλή απόδοση των σκαρφαλωτών βράχων, αλλά και τα μικρά φώτα που τονίζουν τα περιγράμματά τους. Απ’ την άλλη, τόσο η γεωμετρική πτυχολογία των ενδυμάτων με την έντονη γραμμικότητα που αναδεικνύει τη μνημειακότητα των μορφών όσο και η πλούσια χρωματική κλίμακα μαρτυρούν επιρροές από καλλιτεχνικά εργαστήρια που φαίνεται ότι βρίσκονταν κοντά στην τέχνη του κρήτα αγιογράφου Εμμανουήλ Τζάνε (1610-1690). Ωστόσο, το γλυκερό πλάσιμο των προσώπων με τους σκούρους προπλασμούς, η στικτή διακόσμηση των φωτοστεφάνων σε συνδυασμό με την απλότητα του σχεδίου και των ζωγραφικών μέσων, ιδιαίτερα αισθητή στην απόδοση του φυσικού τοπίου, παραπέμπουν μάλλον σε μια πιθανή χρονολόγηση του έργου μέσα στο πρώτο μισό του 18ου αιώνα.

Αθανάσιος Σέμογλου
Αναπληρωτής καθηγητής Βυζαντινής Αρχαιολογίας και Τέχνης
Τμήμα Ιστορίας – Αρχαιολογίας
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Απόσπασμα από το λεύκωμα “Εικόνες του Εκκλησιαστικού Μουσείου της Αλεξανδρούπολης. Μια περιήγηση στη θρησκευτική τέχνη του Έβρου”, © Εκδόσεις ΔΟΥΚΑΣ Α.Ε.

Τίτλος έργου : Η γέννηση του Χριστού
Κάτοχος πρωτοτύπου : Εκκλησιαστικό μουσείο Αλεξανδρούπολης
Κάτοχος/Διάρκεια Δικαιωμάτων εκμετάλλευσης : ΔΟΥΚΑΣ Α.Ε./50 έτη
Διαστάσεις πρωτοτύπου : 28,10 x 39,60 εκ.
Μέσο αποτύπωσης : Hahnemühle photo rag satine 310gsm 100% cotton
Μέθοδος αποτύπωσης : Fine art giclée
Κορνίζα :
Με φύλλο χρυσού
Πλάτη : Klug natural white / white
Διαστάσεις με την κορνίζα: 30,5 Χ 23,5 εκ. περίπου
Συσκευασία : Χειροποίητη λινόδετη κασετίνα
Αριθμός αντιγράφων : 500 Αριθμημένα για την περίοδο
2009 - 2013

Παράγεται με την τεχνική opti plex (συνδυασμός φωτογραφικής εκτύπωσης και acrylic glass) σε δύο διαστάσεις: 11,5Χ10Χ2,5 εκ. και 20Χ17Χ2,5 εκ. περίπου. Προσφέρεται σε άριστη συσκευασία συνοδευόμενο από την περιγραφή του έργου.

Στην πίσω πλευρά υπάρχει το ολόγραμμα ασφαλείας και γνησιότητας της εταιρείας.

Οι πραγματικές διαστάσεις του έργου είναι 28,10 Χ 39,60 εκ. και βρίσκεται στο Εκκλησιαστικό μουσείο Αλεξανδρούπολης.

 

 


Δίπτυχο διαστάσεων 24,5 Χ 34 εκ. περίπου με την Παναγία την Τρυφώτισα και τον άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο σε άριστη εκτύπωση διαστάσεων 23 Χ 32,5 εκ. με το περιθώριο του χαρτιού.

 

Στην πίσω πλευρά του διπτύχου υπάρχει το ολόγραμμα ασφαλείας και γνησιότητας της εταιρείας.